Lateral Femoral Kutanöz Sinir Sıkışması (Meralgia Paresthetica)

Uyluğun dış tarafındaki yanma ve uyuşmanın nedeni ne olabilir?

Kalçadan dizin dış tarafına doğru uzanan bölgede yanma, uyuşma, karıncalanma veya elektrik çarpması gibi bir his varsa bunun nedeni her zaman bel fıtığı değildir.

Bu şikâyetlerin önemli nedenlerinden biri, uyluğun dış tarafının duyusunu taşıyan lateral femoral kutanöz sinirin (lateral femoral cutaneous nerve) sıkışmasıdır.

Bu sinirin sıkışmasına meralgia paresthetica adı verilir.

Meralgia paresthetica, özellikle uyluğun ön-dış kısmında ağrı, yanma ve uyuşmaya neden olan bir sinir sıkışmasıdır.

Lateral femoral kutanöz sinir nedir?

Lateral femoral kutanöz sinir, bel bölgesinden çıkan sinirlerden gelen ve uyluğun dış tarafındaki cildin duyusunu taşıyan bir sinirdir.

Bu sinir kasları hareket ettiren bir sinir değildir. Bu nedenle sıkıştığında genellikle bacakta güç kaybı oluşturmaz.

Sinir, leğen kemiğinin ön bölümünde bulunan kasık bağının altından geçerken sıkışmaya oldukça yatkındır.

Bu bölgede sıkışan sinir, uyluğun dış tarafında ağrı ve his değişikliklerine yol açabilir.

Meralgia paresthetica belirtileri nelerdir?

En sık görülen şikâyetler şunlardır:

• Uyluğun dış tarafında yanma,
• Uyuşma,
• Karıncalanma,
• Batma,
• Elektrik çarpması hissi,
• Ciltte aşırı hassasiyet,
• Dokunmakla rahatsızlık,
• Uyluğun dış tarafında ağrı.

Bazı hastalar kıyafetlerinin cilde temas etmesinden bile rahatsız olabilir.

Şikâyetler çoğunlukla tek bacakta görülür.

Ağrı ne zaman artar?

Lateral femoral kutanöz sinir sıkışmasında şikâyetler özellikle;

• Uzun süre ayakta kalmak,
• Uzun süre yürümek,
• Bel ve kalçayı geriye doğru fazla açmak,
• Sıkı kıyafet veya kemer kullanmak

ile artabilir.

Bazı hastalarda oturmakla rahatlama görülebilir.

Meralgia paresthetica neden olur?

Sinirin kasık bölgesinden geçtiği yerde baskıya uğraması en önemli mekanizmadır.

Şunlar sinir üzerindeki baskıyı artırabilir:

• Fazla kilo,
• Hızlı kilo alma,
• Gebelik,
• Sıkı kemer veya dar kıyafetler,
• Uzun süre ayakta kalmayı gerektiren işler,
• Tekrarlayan kalça hareketleri,
• Bazı cerrahi girişimler,
• Kasık bölgesindeki anatomik değişiklikler.

Ancak bazı hastalarda belirgin bir neden bulunamayabilir.

Meralgia paresthetica bel fıtığı ile karışabilir mi?

Evet.

Uyluk bölgesindeki uyuşma ve ağrı nedeniyle hastalar sıklıkla bel fıtığından şüphelenebilir.

Ancak iki durum arasında önemli farklılıklar vardır.

Lateral femoral kutanöz sinir, yalnızca duyuyu taşıyan bir sinirdir. Bu nedenle tipik meralgia paresthetica’da bacak kaslarında güç kaybı beklenmez.

Bel fıtığına bağlı sinir sıkışmalarında ise ağrı ve uyuşmaya ek olarak bazı hastalarda kas güçsüzlüğü, refleks değişiklikleri veya daha geniş bir duyu kaybı görülebilir.

Bu nedenle doğru tanı için hastanın muayene edilmesi önemlidir.

Lateral Femoral Kutanöz Sinir Sıkışması Nasıl Tedavi Edilir?

Tedavi, şikâyetlerin şiddetine ve nedenine göre planlanır.

1. Sinir üzerindeki baskının azaltılması

İlk aşamada sinirin üzerindeki mekanik baskının azaltılması önemlidir.

Örneğin;

• Çok sıkı kemer ve kıyafetlerden kaçınmak,
• Fazla kilo varsa kilo vermek,
• Şikâyeti artıran hareketleri azaltmak

faydalı olabilir.

Hafif vakalarda bu önlemlerle şikâyetler zaman içinde azalabilir.

2. İlaç tedavisi

Ağrının özelliğine göre ağrı kesici ilaçlar kullanılabilir.

Özellikle yanma, elektrik çarpması ve iğnelenme gibi sinir kaynaklı ağrılarda, klasik ağrı kesiciler yeterli olmayabilir. Bu durumda sinir ağrısına yönelik ilaçlar doktor tarafından değerlendirilebilir.

3. Lateral femoral kutanöz sinir bloğu

İlaç tedavisine rağmen şikâyetleri devam eden hastalarda lateral femoral kutanöz sinir bloğu uygulanabilir.

Bu işlemde ince bir iğne ile sinirin bulunduğu bölgeye lokal anestezik ve uygun hastalarda kortikosteroid uygulanabilir.

İşlem ultrason eşliğinde yapılarak sinirin bulunduğu bölgenin daha güvenli ve doğru şekilde hedeflenmesi sağlanabilir.

Sinir bloğunun iki önemli amacı vardır:

Tanısal: Ağrının bu sinirden kaynaklanıp kaynaklanmadığını anlamaya yardımcı olur.

Tedavi edici: Sinir çevresindeki ağrı ve hassasiyetin azalmasını sağlayabilir.

4. Lateral femoral kutanöz sinir radyofrekans tedavisi

Sinir bloğundan belirgin ancak geçici fayda gören ve ağrısı tekrarlayan uygun hastalarda radyofrekans tedavisi (RFT) düşünülebilir.

Radyofrekans tedavisinde hedef, ağrı sinyallerinin sinir üzerinden iletilmesini azaltmaktır.

Bu işlemde amaç siniri tamamen ortadan kaldırmak değildir.

Özellikle kronik ve ilaç tedavilerine yeterli yanıt vermeyen meralgia paresthetica hastalarında, uygun olgularda radyofrekans tedavisi girişimsel bir tedavi seçeneği olarak değerlendirilebilir.

5. Pulsed radyofrekans (PRF)

Lateral femoral kutanöz sinire pulsed radyofrekans (PRF) uygulaması da bazı hastalarda kullanılan bir tedavi yöntemidir.

PRF’de sinire kontrollü elektriksel enerji uygulanır ve amaç sinir dokusunu yüksek ısıyla tahrip etmek yerine ağrı iletimini değiştirmektir.

Özellikle sinirin tamamen ortadan kaldırılmasının istenmediği durumlarda PRF bir seçenek olarak değerlendirilebilir.

Hangi radyofrekans yönteminin kullanılacağı hastanın özelliklerine, ağrının süresine, önceki tedavilere verdiği yanıta ve hekimin değerlendirmesine göre belirlenir.

6. Cerrahi tedavi

Çok daha az sayıda hastada, diğer tedavilere rağmen devam eden ciddi sinir sıkışması söz konusu olabilir.

Bu durumlarda sinirin sıkıştığı bölgeyi rahatlatmaya yönelik cerrahi tedavi değerlendirilebilir.

Cerrahi genellikle ilk tercih değildir.

Lateral femoral kutanöz sinir bloğu ve RFT arasındaki fark nedir?

Basit şekilde ifade etmek gerekirse:

Sinir bloğu: Sinirin ağrının kaynağı olup olmadığını anlamaya ve ağrıyı azaltmaya yardımcı olur.

RFT: Sinir bloğundan fayda gören uygun hastalarda daha uzun süreli ağrı kontrolü sağlamak amacıyla değerlendirilebilir.

Bu nedenle özellikle kronik vakalarda tedavi yaklaşımı genellikle doğru tanı → sinir bloğu → uygun hastada RFT şeklinde planlanabilir.

Meralgia paresthetica tamamen geçer mi?

Birçok hastada sinir üzerindeki baskının ortadan kaldırılmasıyla şikâyetler azalabilir veya tamamen düzelebilir.

Ancak uzun süredir devam eden ve kronikleşmiş vakalarda tedavi daha uzun sürebilir.

Tedavinin başarısında öncelikle ağrının gerçekten lateral femoral kutanöz sinirden kaynaklandığının belirlenmesi önemlidir.

Ne zaman doktora başvurulmalı?

Uyluğun dış tarafında uzun süren yanma, uyuşma veya ağrı varsa ve özellikle şikâyetler günlük yaşamı etkiliyorsa değerlendirme yapılmalıdır.

Bacakta belirgin güç kaybı, yaygın uyuşma, idrar veya dışkı kontrolünde değişiklik gibi farklı belirtiler varsa yalnızca meralgia paresthetica düşünülmemeli ve gecikmeden tıbbi değerlendirme yapılmalıdır.

Sonuç

Uyluğun dış tarafındaki yanma ve uyuşmanın nedeni her zaman bel fıtığı değildir.

Lateral femoral kutanöz sinir sıkışması (meralgia paresthetica), özellikle uyluğun dış kısmında yanma, uyuşma ve ağrıya neden olabilen bir sinir sıkışmasıdır.

Hafif vakalarda sinir üzerindeki baskının azaltılması yeterli olabilir. Daha uzun süren veya tedavilere dirençli durumlarda lateral femoral kutanöz sinir bloğu, uygun hastalarda ise pulsed radyofrekans (PRF) veya radyofrekans tedavisi (RFT) gibi girişimsel ağrı tedavileri değerlendirilebilir.

Doğru tanı, doğru tedavinin ilk adımıdır.